جستجو در سایت
آمار بازدید سایت
  • بازدید امروز : 1963
  • بازدید دیروز : 2102
  • بازدید این ماه : 21790
عناوین مهم خبری :
توصیه های حفاظتی رئیس اداره بهره برداری اداره کل منابع طبیعی وآبخیزداری استان اصفهان

اهمیت حفظ پوشش گیاهی وگیاهان دارویی درجنگل ها ومراتع
هرسال درموسم بهار با بیداری وشکوفایی طبیعت ، گیاهان سراز خاک بیرون می آورند تا چرخ طبیعت دور دیگری را آغاز نماید. به محض گرم شدن هوا وبا توجه به مساعد بودن شرایط رطوبتی خاک  ، برگ های گیاهان ظاهرمی شوند تا دراین غنیمت بهاری ،گلها وبذرهای خود را به ثمر برسانند وبقای نسل بعدی خود را تضمین کنند. دراینکه وجود پوشش گیاهی لازمه حفظ خاک ونقطه شروع حیات وتولید اکسیژن وغذا برای موجودات عالم است شکی نیست  و اغلب مردم این موضوع را می دانند . همه ما می دانیم اگرگیاهان برسفره گسترده  الهی  نرویند  چه بلاها  که   نازل  نخواهد شد وچه  قحطی ومصیبت ها  که گریبانگیر  موجودات   نمی گردد. ولی آنگاه که نوبت به ما می رسد ونیم روزی گذرمان به طبیعت می افتد ظاهراً دچار فراموشی می شویم وچه از سرتنوع طلبی وسرگرمی ، چه از سر راحت طلبی ویا حتی برای کسب درآمد ومنفعت شخصی شروع به تخریب محیط طبیعی وگیاهان پیرامون خود می نمائیم ، چرا که ظاهراً این قوانین طبیعت شامل ما نمی گردد ومی انگاریم اینها حرف های تکراری است  زاییده  تفکرات انسانهای وسواسی ، دلواپس ولگد کوب کردن چند گیاه دراین بیکران طبیعت چه ضرری دارد. درنهایت با اینگونه توجیهات چشم خود را برروی واقعیت ها می بندیم وخود به عامل تخریب طبیعت تبدیل می شویم. ازپهن کردن بساط آتش وکباب برروی چمن تا شکستن شاخه درختان برای صرفه جویی درخرید  اندکی زغال و رانندگی  آف رود برای سنجش عملکرد زیر وبند وقدرت موتور به قیمت تخریب وریشه کنی گیاهان بی زبان همگی حکایت ازعدم وجود فرهنگ منابع طبیعی ومحیط زیست دروجود بعضی هموطنان دارد ، از این مقدمه که بگذریم، آنچه به سبب مسئولیت شغلی موجب نگرانی نگارنده می گردد بی مهری است که دراین فصل سال شامل گیاهان دارویی وخوراکی جنگل ها ومراتع می گردد. بعضی هموطنان وقتی به طبیعت می رسند به جای اینکه سعی کنند روح وروان  خود را پالایش نمایند طبیعت  را با  یک  بازا رحراجی  یا مال  مفت  اشتباه گرفته  وگیاهانی که  جزئی ازاکوسیستم طبیعی هستند و لازمه بقای نسل ها می باشند را بسان غنیمت جنگی فرض نموده، با بیل وتیشه وگونی به جان طبیعت می افتند وهر آنچه قابل خوردن وپختن وترشی انداختن است به تاراج می برند .  این ولع و هوس وقتی به اوج می رسد که چند مستند ساز و تهیه کننده بدون اشاره به قوائد واصول گردشگری وحفاظت ازطبیعت ، فیلم هایی درمورد گیاهان دارویی تهیه می کنند ودرآن با آب وتاب فراوان به تشریح خواص وکاربردهای این گیاهان وروش وزمان برداشت وفرآوری آنها می پردازند وبعضاً برای جلب بیشتر مخاطب دراشاره به خواص دارویی غلو نموده وبه مخاطب اطلاعات اشتباه نیز می دهند.                  البته دراین میان افرادی هم وجود دارند که برای درآمد ورفع نیاز روز مره زندگی اقدام به برداشت گیاهان دارویی ازطبیعت می نمایند واغلب این افراد جزئی ازجوامع محلی وبهره برداران منابع طبیعی هستند.    
    
   اگر ازاین دسته افراد که به سبب فقر وبیکاری به این فعالیت روآورده اند بگذریم ، به آنانی که از سر تفریح و تفنن به تخریب طبیعیت رو می آورند چه باید گفت ؟ لازم است بدانیم برداشت هرگونه گیاه از طبیعت فشاری به پیکره زیست بوم شکننده ایران  است  چرا که کشوری با متوسط 250 میلیمتر بارندگی که یک سوم متوسط بارندگی جهانی است جزء خشک ترین مناطق دنیا محسوب می شود. به واقع  دراین شرایط کم بارش ، رویش وزایش گیاهان به کندی وسختی انجام می شود. لذابرداشت گیاهان دارویی درشرایط خشکی وکم بارشی ایران با ید با دقت وحساسیت بالا انجام گردد وتنها درشرایطی برداشت مجاز است که لطمه ای به بقاء وزادآوری گیاهان وپایه های مادری وارد نگردد. اگرچه درمحافل علمی وزیست محیطی کشور، برداشت گیاهان ازطبیعت همواره مخالفان جدی داشته است، لیکن باید این واقعیت رادرنظر داشت که جوامع محلی ) Local  communities) جزئی از اکوسیسم طبیعی به شمار می آیند  و مادامی که جوامع  انسانی درحوزه جنگل ها ومراتع ساکن هستند بواسطه معشیت ورفع نیازها ی روزمره  برداشت ازطبیعت اجتناب ناپذیر است . دراین شرایط باید به گونه ای برنامه ریزی کرد که  فعالیت  انسانی کمترین صدمه را به طبیعت وارد نماید وبرداشت انجام شده قابل جبران باشد ودر کل لطمه ای به بقاء زادآوری گیاهان وارد نشود . استناد قانونی سازمان جنگل ها ومراتع درمدیریت بهره برداری از منابع طبیعی ماده 3 قانون حفاظت و بهره برداری از جنگل ها ومراتع مصوب 1342 می باشد . درتبصره 7 این قانون اشاره شده که بهره برداری ازمحصولات فرعی جنگل ومرتع (گیاهان دارویی وخوراکی طبیعت) نیازمند اخذ مجوز ازدولت وپرداخت بهره مالکانه است . برابر این قانون هرگونه بهره برداری باید درقالب طرح مطالعاتی و با در نظر گرفتن شرایط خاص رویشگاه انجام گردد.  نکته مهم برداشت محصول براساس طرح مطالعاتی است چرا که درطرح کلیه جوانب زیست محیطی رویشگاه ، خصوصیات ونیازهای گیاه مورد برداشت  ، نحوه ومیزان برداشت ، مطالعه ومشخص گردیده به گونه ای که کمترین لطمه به رویشگاه وارد شود وگیاهان مادری بتوانند لطمه وفشار ناشی ازبرداشت را تحمل و جبران نمایند.
 اینجانب درحیطه تخصص ووظایف شغلی خود چند توصیه به هموطنان عزیزی که دغدغه حفظ محیط زیست این سرمایه ملی وامانت نسل های آینده را دارند می نمایم:  

 1-درنظر داشته باشید گیاهان موجود درطبیعت جزئی ازنظام پیچیده زیست بوم هستند وحضورآنها برای حفظ منابع آب وخاک وحمایت ازسایر موجودات وجانوران  چرخه غذایی زیست بوم ضروری است .
2- درشرایط اقلیمی کشور ایران که میزان بارندگی آن بسیار کم و یک سوم  متوسط جهانی است ، رشد وزادآوری گیاهان ودرختان طبیعت  سخت تر وکندترازاغلب نقاط جهان است وباید حتی المقدورازبرداشت گیاهان طبیعی وفشاربه جنگل ها ومراتع پرهیز نمود.
3- قرارنیست نیازهای چوب ، علوفه ، دارو وغذای 7 میلیارد انسان از زیست بومی های طبیعی  ورویشگاهها ی جنگل ومرتع تأمین شود ، ازهزاران سال قبل انسان متمدن برای رفع نیاز خود از جنگل ها خارج شد وبه کشاورزی ودامداری روی آورد ، امروزه با علوم کشاورزی ودامداری کلیه نیازهای انسانها قابل تولید است ونیازی به دست اندازی وتخریب محیط طبیعی نیست .
4-  به یاد داشته باشیم  طبیعت محلی است برای تولید اکسیژن ، حفظ منابع آب وخاک ، حفاظت ذخایر ژنتیکی وتکامل حیات وحش  لذا هرگاه به طبیعت می رویم ازاین فرصت برای پالایش روح وجسم خود استفاده کنیم وبدانیم هیچ منظره ای همچون طبیعت بکر وزیبا وسالم نمی تواند به روح ما آرامش  و به افکار ما  خلاقیت دهد. همه ما برای رشد وبالندگی  اندیشه خود  به طبیعت نیازداریم.
درخاتمه ازهموطنان درخواست می نمایم حتی المقدور ازخرید گیاهان برداشت شده ازطبیعت امتناع نمایند و با این  خودداری تقاضا را برای کندن این گیاهان و تخریب طبیعت کاهش دهند، چرا که این گیاهان خوراک  بسیاری از گونه های جانوری درمعرض انقراض هستند ودر نهایت همین گیاهان هستند که هوای پاک وجهان قابل زیستن برای نسل آینده را رقم می زنند.



                                                                                                                      آبتین میرطالبی
                                                                                                             کارشناس مسئول بهره برداری
                                                                                                اداره کل منابع طبیعی وآبخیزداری استان اصفهان

 
 
بازدید : 1747
4 اردیبهشت 1396 ساعت 09:47 ق.ظ
درحال بارگزاری
درحال بارگزاری
درحال بارگزاری
سخن روز

آن کس که از روزگار تجربه آموخت ، هرگز فریب جهانیان را نخواهد خورد . ( امام حسن عسکری ع)

شبکه های اجتماعی
آرشیو ماهانه اخبار
لینک خبرگزاری ها
خبرگزاری ایرنا
خبرگزاری ایسنا
خبرگزاری موج
خبرگزاری تسنیم
خبرگزاری فارس
 خبرگزاری مهر
خبرگزاری تابناک